Getal & Ruimte (13e editie) - vwo wiskunde B

'Gebroken vergelijkingen'.

3 vwo 5.4 Gebroken vergelijkingen

Gebroken vergelijkingen (3)

opgave 1

Los exact op.

3p

a

\(\frac{x+6}{x-7}=-3\frac{1}{3}\)

LineairIsBreuk (2)
0065 - Gebroken vergelijkingen - basis - 2ms - dynamic variables

a

Kruislings vermenigvuldigen (met \(-3\frac{1}{3}=-\frac{10}{3}\text{)}\) geeft \(3(x+6)=-10(x-7)\text{.}\)

1p

\(3x+18=-10x+70\) geeft \(x=4\text{.}\)

1p

De oplossing voldoet.

1p

3p

b

\(\frac{x}{x-5}=\frac{4}{9}\)

LineairIsBreuk (1)
0066 - Gebroken vergelijkingen - basis - 7ms - dynamic variables

b

Kruislings vermenigvuldigen geeft \(9x=4(x-5)\text{.}\)

1p

\(9x=4x-20\) geeft \(x=-4\text{.}\)

1p

De oplossing voldoet.

1p

4p

c

\(\frac{x+2}{x+9}+4=-2\)

LineairIsGeheelNaOptellen
0067 - Gebroken vergelijkingen - basis - 2ms - dynamic variables

c

Aan beide kanten \(4\) aftrekken geeft \(\frac{x+2}{x+9}=-6=\frac{-6}{1}\text{.}\)

1p

Kruislings vermenigvuldigen geeft \(x+2=-6(x+9)\text{.}\)

1p

\(x+2=-6x-54\) geeft \(x=-8\text{.}\)

1p

De oplossing voldoet.

1p

vwo wiskunde B 4.3 Regels voor het oplossen van vergelijkingen

Gebroken vergelijkingen (8)

opgave 1

Los exact op.

4p

a

\(\frac{x+4}{x+8}=\frac{6}{x}\)

LineairIsLineair (1)
005y - Gebroken vergelijkingen - basis - 5ms - dynamic variables

a

Kruislings vermenigvuldigen geeft \(x(x+4)=6(x+8)\text{.}\)

1p

Haakjes uitwerken geeft \(x^2-2x-48=0\text{.}\)

1p

Som-productmethode geeft \((x-8)(x+6)=0\)
dus \(x=8∨x=-6\text{.}\)

1p

Beide oplossingen voldoen.

1p

3p

b

\(\frac{x^2+7x-8}{x^2-1}=0\)

KwadratischIsNul
0068 - Gebroken vergelijkingen - basis - 0ms - dynamic variables

b

\({A \over B}=0\) geeft \(A=0\) dus \(x^2+7x-8=0\text{.}\)

1p

Som-productmethode geeft \((x-1)(x+8)=0\) dus \(x=1∨x=-8\text{.}\)

1p

\(x=-8\) voldoet, \(x=1\) voldoet niet.

1p

3p

c

\(\frac{x^2+x-56}{x+8}=-6\)

KwadratischIsGeheel
0069 - Gebroken vergelijkingen - basis - 1ms - dynamic variables

c

Kruislings vermenigvuldigen geeft \(x^2+x-56=-6(x+8)\) ofwel \(x^2+7x-8=0\text{.}\)

1p

Som-productmethode geeft \((x+8)(x-1)=0\) dus \(x=-8∨x=1\text{.}\)

1p

\(x=1\) voldoet, \(x=-8\) voldoet niet.

1p

4p

d

\(\frac{x+5}{x-3}=\frac{x+4}{x+2}\)

LineairIsLineair (2)
006b - Gebroken vergelijkingen - basis - 223ms - dynamic variables

d

Kruislings vermenigvuldigen geeft \((x+5)(x+2)=(x-3)(x+4)\text{.}\)

1p

Haakjes uitwerken geeft \(x^2+7x+10=x^2+x-12\) en dus \(6x+22=0\text{.}\)

1p

Balansmethode geeft \(x=-3\frac{2}{3}\text{.}\)

1p

De oplossing voldoet.

1p

opgave 2

Los exact op.

4p

a

\(\frac{3x-5}{x-1}=\frac{x+5}{2x-2}\)

LineairIsLineair (3)
006c - Gebroken vergelijkingen - basis - 0ms - dynamic variables

a

Kruislings vermenigvuldigen geeft \((3x-5)(2x-2)=(x-1)(x+5)\text{.}\)

1p

Haakjes uitwerken geeft \(6x^2-16x+10=x^2+4x-5\) en dus \(5x^2-20x+15=0\text{.}\)

1p

Som-productmethode geeft \((x-1)(x-3)=0\)
dus \(x=1∨x=3\text{.}\)

1p

\(x=1\) voldoet niet, \(x=3\) voldoet.

1p

4p

b

\(\frac{3x+2}{x-2}=\frac{x+4}{2x-3}\)

LineairIsLineair (4)
006d - Gebroken vergelijkingen - basis - 0ms - dynamic variables

b

Kruislings vermenigvuldigen geeft \((3x+2)(2x-3)=(x-2)(x+4)\text{.}\)

1p

Haakjes uitwerken geeft \(6x^2-5x-6=x^2+2x-8\) en dus \(5x^2-7x+2=0\text{.}\)

1p

De discriminant is \(D=(-7)^2-4⋅5⋅2=9\text{,}\) dus de \(a\kern{-.8pt}b\kern{-.8pt}c\text{-}\)formule geeft \(x=\frac{2}{5}∨x=1\text{.}\)

1p

Beide oplossingen voldoen.

1p

4p

c

\(\frac{x^2-23x}{x-9}=\frac{-6x-72}{x-9}\)

GelijkeNoemers
006k - Gebroken vergelijkingen - basis - 1ms - dynamic variables

c

Gelijke noemers, dan ook de tellers gelijk maken geeft \(x^2-23x=-6x-72\text{.}\)

1p

Het rechterlid \(0\) maken geeft \(x^2-17x+72=0\text{.}\)

1p

Som-productmethode geeft \((x-9)(x-8)=0\) dus \(x=9∨x=8\text{.}\)

1p

\(x=9\) voldoet niet, \(x=8\) voldoet.

1p

4p

d

\(\frac{x+4}{x^2+x}=\frac{x+4}{-3x+12}\)

GelijkeTellers
006l - Gebroken vergelijkingen - basis - 1ms - dynamic variables

d

Gelijke tellers, dan ook de noemers gelijk maken geeft \(x^2+x=-3x+12\text{.}\)

1p

Het rechterlid \(0\) maken geeft \(x^2+4x-12=0\text{.}\)
Som-productmethode geeft \((x-2)(x+6)=0\) dus \(x=2∨x=-6\text{.}\)

1p

Maar er is ook een oplossing wanneer de teller \(0\) is, dus wanneer \(x+4=0\text{.}\) Dit geeft \(x=-4\text{.}\)

1p

Alle 3 oplossingen voldoen.

1p

"