Getal & Ruimte (13e editie) - vwo wiskunde B

'Formule van een lijn opstellen'.

2 vwo 3.2 De formule van een lijn opstellen

Formule van een lijn opstellen (5)

opgave 1

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (0 , 9)\) en heeft \(\text{rc}_{l} = -8 \text{.}\)

2p

Stel de formule van \(l\) op.

GegevenRcMetBeginpunt
000y - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = \text{rc}_{l} = -8\)

1p

Door \((0 , 9)\) dus \(b = 9 \text{,}\) en dus \(l{:}\,y = -8 x + 9\)

1p

opgave 2

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (0 , 6)\) en is evenwijdig met de lijn \(m{:}\,y = 5 x + 3 \text{.}\)

2p

Stel de formule van \(l\) op.

EvenwijdigMetBeginpunt
000z - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = \text{rc}_{l} = \text{rc}_{m} = 5\)

1p

Door \((0 , 6)\) dus \(b = 6 \text{,}\) en dus \(l{:}\,y = 5 x + 6\)

1p

opgave 3

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (4 , 6)\) en is evenwijdig met de lijn \(m{:}\,y = 3 - 7 x \text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

EvenwijdigMetPunt
0010 - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = \text{rc}_{l} = \text{rc}_{m} = -7\)

1p

\(\begin{rcases}y = -7 x + b \\ \text{door } A (4 , 6)\end{rcases} \begin{matrix}-7 ⋅ 4 + b = 6 \\ -28 + b = 6 \\ b = 34\end{matrix}\)

1p

Dus \(l{:}\,y = -7 x + 34\)

1p

opgave 4

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (7 , 8)\) en heeft \(\text{rc}_{l} = 3 \text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

GegevenRcMetPunt
0011 - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = \text{rc}_{l} = 3\)

1p

\(\begin{rcases}y = 3 x + b \\ \text{door } A (7 , 8)\end{rcases} \begin{matrix}3 ⋅ 7 + b = 8 \\ 21 + b = 8 \\ b = -13\end{matrix}\)

1p

Dus \(l{:}\,y = 3 x - 13\)

1p

opgave 5

024681012-202468xy

4p

Stel de formule op van de lijn.

Grafiek (1)
00my - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 3ms - data pool: #120 (3ms) - dynamic variables

\(y = a x + b \text{.}\)

1p

Door \((0 , -2) \text{,}\) dus \(b = -2 \text{.}\)

1p

\(a = {\text{verticaal} \over \text{horizontaal}} = {8 \over 10} = \frac{4}{5} \text{.}\)

1p

\(y = \frac{4}{5} x - 2 \text{.}\)

1p

3 vwo 1.2 Lineaire formules

Formule van een lijn opstellen (1)

opgave 1

051015202530-1012345678xy

4p

Stel bij de grafiek de formule op in de vorm \(y = a x + b \text{.}\)

Grafiek (2)
008t - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 20ms - dynamic variables

Rasterpunten \((5 , 1)\) en \((25 , 6)\) aflezen.

1p

\(y = a x + b\) met \(a = {\Delta y \over \Delta x} = {6 - 1 \over 25 - 5} = 0{,}25\)

1p

\(\begin{rcases}y = 0{,}25 x + b \\ \text{door } A (5 , 1)\end{rcases} \begin{matrix}0{,}25 ⋅ 5 + b = 1 \\ 1{,}25 + b = 1 \\ b = -0{,}25\end{matrix}\)

1p

Dus \(y = 0{,}25 x - 0{,}25\)

1p

3 vwo 8.2 Tabellen en groei

Formule van een lijn opstellen (1)

opgave 1

Gegeven is de volgende tabel.

\(x\)

\(0\)

\(1\)

\(2\)

\(3\)

\(y\)

\(17{,}87\)

\(17{,}05\)

\(16{,}23\)

\(15{,}41\)

3p

a

Toon aan dat de tabel bij een lineair verband hoort.

3p

b

Stel de formule op van \(y \text{.}\) Rond af op 2 decimalen.

UitTabel (1)
00jz - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 1ms - dynamic variables

a

\(17{,}05 - 17{,}87 = -0{,}82\)

1p

\(16{,}23 - 17{,}05 = -0{,}82\)
\(15{,}41 - 16{,}23 = -0{,}82\)

1p

Het verschil is steeds hetzelfde, dus de tabel hoort bij een lineair verband.

1p

b

\(y = a x + b\) met \(a = -0{,}82\)

1p

\(b\) is de waarde bij \(x = 0 \text{,}\) dus \(b = 17{,}87 \text{.}\)

1p

Dus \(y = -0{,}82 x + 17{,}87\)

1p

vwo wiskunde B 1.1 Lineaire verbanden

Formule van een lijn opstellen (6)

opgave 1

De lijn \(l\) gaat door de punten \(A (-6 , 22)\) en \(B (7 , -17) \text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

TweePunten (1)
0012 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 1ms

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = {\Delta y \over \Delta x} = {-17 - 22 \over 7 - -6} = -3\)

1p

\(\begin{rcases}y = -3 x + b \\ \text{door } A (-6 , 22)\end{rcases} \begin{matrix}-3 ⋅ -6 + b = 22 \\ 18 + b = 22 \\ b = 4\end{matrix}\)

1p

Dus \(l{:}\,y = -3 x + 4\)

1p

opgave 2

\(y\) is een lineaire functie van \(x \text{.}\)
Voor \(x = -6\) is \(y = -25\) en voor \(x = -2\) is \(y = -13 \text{.}\)

3p

Druk \(y\) uit in \(x \text{.}\)

TweePunten (2)
0013 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 0ms - dynamic variables

\(y = a x + b\) met \(a = {\Delta y \over \Delta x} = {-13 - -25 \over -2 - -6} = 3\)

1p

\(\begin{rcases}y = 3 x + b \\ \text{door } A (-6 , -25)\end{rcases} \begin{matrix}3 ⋅ -6 + b = -25 \\ -18 + b = -25 \\ b = -7\end{matrix}\)

1p

Dus \(y = 3 x - 7\)

1p

opgave 3

De lijn \(l\) gaat door de punten \(A (-2 , 7)\) en \(B (9 , 7) \text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

TweePuntenHorizontaal
0014 - Formule van een lijn opstellen - pro - 0ms

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = {\Delta y \over \Delta x} = {7 - 7 \over 9 - -2} = {0 \over 11} = 0\)

1p

\(\begin{rcases}y = b \\ \text{door } A (-2 , 7)\end{rcases} \begin{matrix}b = 7\end{matrix}\)

1p

Dus \(l{:}\,y = 7\)

1p

opgave 4

De lijn \(l\) gaat door de punten \(A (5 , -7)\) en \(B (5 , 6) \text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

TweePuntenVerticaal
0015 - Formule van een lijn opstellen - pro - 0ms

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = {\Delta y \over \Delta x} = {-7 - 6 \over 5 - 5} = {-13 \over 0}\)

1p

Delen door 0 is niet gedefinieerd, het is dus een verticale lijn.

1p

Dus een verticale lijn met vergelijking \(l{:}\,x = 5\)

1p

opgave 5

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (2 , 10)\) en door de oorsprong.

2p

Stel de formule van \(l\) op.

Evenredig (1)
0017 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 0ms

Door de oorsprong betekent dat \(b = 0 \text{,}\) dus \(l{:}\,y = a x\)

1p

\(\begin{rcases}y = a x \\ \text{door } A (2 , 10)\end{rcases} \begin{matrix}a ⋅ 2 = 10 \\ a = 5\end{matrix}\)
Dus \(y = 5 x \text{.}\)

1p

opgave 6

In een tuin wonen 20 vlinders, maar elke dag vertrekken er 3 naar elders.

3p

Stel de formule op van het aantal vlinders \(V\) in de tuin als functie van de tijd \(d\) in dagen.

Contextueel
00n9 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 2ms

De beginwaarde is \(b = 20 \text{.}\)

1p

De verandering is \(a = -3 \text{.}\)

1p

De gevraagde formule is dus \(V = -3 d + 20 \text{.}\)

1p

vwo wiskunde B 6.4 Raaklijnen, toppen, rakende en loodrecht snijdende grafieken

Formule van een lijn opstellen (1)

opgave 1

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (1 , -3)\) en staat loodrecht op de lijn \(k{:}\,y = -3 x - 5 \text{.}\)

2p

Stel de formule van \(l\) op.

LoodrechtMetPunt
00bg - Formule van een lijn opstellen - basis - 1ms

\(\begin{rcases}k \perp l \text{, dus } \text{rc}_{k} ⋅ \text{rc}_{l} = -1 \\ \text{rc}_{k} = -3\end{rcases} \text{rc}_{l} = \frac{1}{3}\)

1p

\(\begin{rcases}y = \frac{1}{3} x + b \\ \text{door } A (1 , -3)\end{rcases} \begin{matrix}-3 = \frac{1}{3} ⋅ 1 + b \\ -3 = \frac{1}{3} + b \\ b = -3\frac{1}{3}\end{matrix}\)
Dus \(l{:}\,y = \frac{1}{3} x - 3\frac{1}{3} \text{.}\)

1p

"