Getal & Ruimte (13e editie) - vwo wiskunde B

'Formule van een lijn opstellen'.

2 vwo 3.2 De formule van een lijn opstellen

Formule van een lijn opstellen (5)

opgave 1

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (0 , 8)\) en heeft \(\text{rc}_{l} = -6 \text{.}\)

2p

Stel de formule van \(l\) op.

GegevenRcMetBeginpunt
000y - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

○

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = \text{rc}_{l} = -6\)

1p

○

Door \((0 , 8)\) dus \(b = 8 \text{,}\) en dus \(l{:}\,y = -6 x + 8\)

1p

opgave 2

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (0 , 4)\) en is evenwijdig met de lijn \(m{:}\,y = 6 x + 9 \text{.}\)

2p

Stel de formule van \(l\) op.

EvenwijdigMetBeginpunt
000z - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

○

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = \text{rc}_{l} = \text{rc}_{m} = 6\)

1p

○

Door \((0 , 4)\) dus \(b = 4 \text{,}\) en dus \(l{:}\,y = 6 x + 4\)

1p

opgave 3

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (4 , 5)\) en is evenwijdig met de lijn \(m{:}\,y = 8 - 6 x \text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

EvenwijdigMetPunt
0010 - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

○

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = \text{rc}_{l} = \text{rc}_{m} = -6\)

1p

○

\(\begin{rcases}y = -6 x + b \\ \text{door } A (4 , 5)\end{rcases} \begin{matrix}-6 ⋅ 4 + b = 5 \\ -24 + b = 5 \\ b = 29\end{matrix}\)

1p

○

Dus \(l{:}\,y = -6 x + 29\)

1p

opgave 4

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (4 , 2)\) en heeft \(\text{rc}_{l} = 3 \text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

GegevenRcMetPunt
0011 - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

○

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = \text{rc}_{l} = 3\)

1p

○

\(\begin{rcases}y = 3 x + b \\ \text{door } A (4 , 2)\end{rcases} \begin{matrix}3 ⋅ 4 + b = 2 \\ 12 + b = 2 \\ b = -10\end{matrix}\)

1p

○

Dus \(l{:}\,y = 3 x - 10\)

1p

opgave 5

051015202530-5051015xy

4p

Stel de formule op van de lijn.

Grafiek (1)
00my - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 2ms - data pool: #120 (2ms) - dynamic variables

○

\(y = a x + b \text{.}\)

1p

○

Door \((0 , 15) \text{,}\) dus \(b = 15 \text{.}\)

1p

○

\(a = {\text{verticaal} \over \text{horizontaal}} = {-15 \over 25} = -\frac{3}{5} \text{.}\)

1p

○

\(y = -\frac{3}{5} x + 15 \text{.}\)

1p

3 vwo 1.2 Lineaire formules

Formule van een lijn opstellen (1)

opgave 1

5101520253051015202530Oxy

4p

Stel bij de grafiek de formule op in de vorm \(y = a x + b \text{.}\)

Grafiek (2)
008t - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 21ms - dynamic variables

○

Rasterpunten \((5 , 25)\) en \((25 , 10)\) aflezen.

1p

○

\(y = a x + b\) met \(a = {\Delta y \over \Delta x} = {10 - 25 \over 25 - 5} = -0{,}75\)

1p

○

\(\begin{rcases}y = -0{,}75 x + b \\ \text{door } A (5 , 25)\end{rcases} \begin{matrix}-0{,}75 ⋅ 5 + b = 25 \\ -3{,}75 + b = 25 \\ b = 28{,}75\end{matrix}\)

1p

○

Dus \(y = -0{,}75 x + 28{,}75\)

1p

3 vwo 8.2 Tabellen en groei

Formule van een lijn opstellen (1)

opgave 1

Gegeven is de volgende tabel.

\(x\)

\(2\,019\)

\(2\,020\)

\(2\,021\)

\(2\,022\)

\(2\,023\)

\(y\)

\(16{,}04\)

\(14{,}99\)

\(13{,}94\)

\(12{,}89\)

\(11{,}84\)

3p

a

Toon aan dat de tabel bij een lineair verband hoort.

3p

b

Stel de formule op van \(y \text{.}\) Neem \(x = 0\) in \(2\,019 \text{.}\) Rond af op 2 decimalen.

UitTabel (1)
00jz - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 1ms - dynamic variables

a

\(14{,}99 - 16{,}04 = -1{,}05\)

1p

○

\(13{,}94 - 14{,}99 = -1{,}05\)
\(12{,}89 - 13{,}94 = -1{,}05\)
\(11{,}84 - 12{,}89 = -1{,}05\)

1p

○

Het verschil is steeds hetzelfde, dus de tabel hoort bij een lineair verband.

1p

b

\(y = a x + b\) met \(a = -1{,}05\)

1p

○

\(b\) is de waarde bij \(x = 0 \text{,}\) dus \(b = 16{,}04 \text{.}\)

1p

○

Dus \(y = -1{,}05 x + 16{,}04\)

1p

vwo wiskunde B 1.1 Lineaire verbanden

Formule van een lijn opstellen (6)

opgave 1

De lijn \(l\) gaat door de punten \(A (1 , -2)\) en \(B (6 , -27) \text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

TweePunten (1)
0012 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 1ms

○

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = {\Delta y \over \Delta x} = {-27 - -2 \over 6 - 1} = -5\)

1p

○

\(\begin{rcases}y = -5 x + b \\ \text{door } A (1 , -2)\end{rcases} \begin{matrix}-5 ⋅ 1 + b = -2 \\ -5 + b = -2 \\ b = 3\end{matrix}\)

1p

○

Dus \(l{:}\,y = -5 x + 3\)

1p

opgave 2

\(y\) is een lineaire functie van \(x \text{.}\)
Voor \(x = -6\) is \(y = -23\) en voor \(x = 1\) is \(y = -2 \text{.}\)

3p

Druk \(y\) uit in \(x \text{.}\)

TweePunten (2)
0013 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 0ms - dynamic variables

○

\(y = a x + b\) met \(a = {\Delta y \over \Delta x} = {-2 - -23 \over 1 - -6} = 3\)

1p

○

\(\begin{rcases}y = 3 x + b \\ \text{door } A (-6 , -23)\end{rcases} \begin{matrix}3 ⋅ -6 + b = -23 \\ -18 + b = -23 \\ b = -5\end{matrix}\)

1p

○

Dus \(y = 3 x - 5\)

1p

opgave 3

De lijn \(l\) gaat door de punten \(A (-8 , 2)\) en \(B (-6 , 2) \text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

TweePuntenHorizontaal
0014 - Formule van een lijn opstellen - pro - 0ms

○

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = {\Delta y \over \Delta x} = {2 - 2 \over -6 - -8} = {0 \over 2} = 0\)

1p

○

\(\begin{rcases}y = b \\ \text{door } A (-8 , 2)\end{rcases} \begin{matrix}b = 2\end{matrix}\)

1p

○

Dus \(l{:}\,y = 2\)

1p

opgave 4

De lijn \(l\) gaat door de punten \(A (-7 , -5)\) en \(B (-7 , 9) \text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

TweePuntenVerticaal
0015 - Formule van een lijn opstellen - pro - 0ms

○

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = {\Delta y \over \Delta x} = {-5 - 9 \over -7 - -7} = {-14 \over 0}\)

1p

○

Delen door 0 is niet gedefinieerd, het is dus een verticale lijn.

1p

○

Dus een verticale lijn met vergelijking \(l{:}\,x = -7\)

1p

opgave 5

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (4 , 28)\) en door de oorsprong.

2p

Stel de formule van \(l\) op.

Evenredig (1)
0017 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 0ms

○

Door de oorsprong betekent dat \(b = 0 \text{,}\) dus \(l{:}\,y = a x\)

1p

○

\(\begin{rcases}y = a x \\ \text{door } A (4 , 28)\end{rcases} \begin{matrix}a ⋅ 4 = 28 \\ a = 7\end{matrix}\)
Dus \(y = 7 x \text{.}\)

1p

opgave 6

Het water in de vijver is 50 cm diep en stijgt elke dag 3 cm.

3p

Stel de formule op van de hoogte van het water \(h\) in cm als functie van de tijd \(r\) in dagen.

Contextueel
00n9 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 2ms

○

De beginwaarde is \(b = 50 \text{.}\)

1p

○

De verandering is \(a = 3 \text{.}\)

1p

○

De gevraagde formule is dus \(h = 3 r + 50 \text{.}\)

1p

vwo wiskunde B 6.4 Raaklijnen, toppen, rakende en loodrecht snijdende grafieken

Formule van een lijn opstellen (1)

opgave 1

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (-2 , -6)\) en staat loodrecht op de lijn \(k{:}\,y = -5 x - 4 \text{.}\)

2p

Stel de formule van \(l\) op.

LoodrechtMetPunt
00bg - Formule van een lijn opstellen - basis - 1ms

○

\(\begin{rcases}k \perp l \text{, dus } \text{rc}_{k} ⋅ \text{rc}_{l} = -1 \\ \text{rc}_{k} = -5\end{rcases} \text{rc}_{l} = \frac{1}{5}\)

1p

○

\(\begin{rcases}y = \frac{1}{5} x + b \\ \text{door } A (-2 , -6)\end{rcases} \begin{matrix}-6 = \frac{1}{5} ⋅ -2 + b \\ -6 = -\frac{2}{5} + b \\ b = -5\frac{3}{5}\end{matrix}\)
Dus \(l{:}\,y = \frac{1}{5} x - 5\frac{3}{5} \text{.}\)

1p

"