Getal & Ruimte (13e editie) - vwo wiskunde A

'Formule van een lijn opstellen'.

2 vwo 3.2 De formule van een lijn opstellen

Formule van een lijn opstellen (5)

opgave 1

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (0 , 4)\) en heeft \(\text{rc}_{l} = -6 \text{.}\)

2p

Stel de formule van \(l\) op.

GegevenRcMetBeginpunt
000y - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = \text{rc}_{l} = -6\)

1p

Door \((0 , 4)\) dus \(b = 4 \text{,}\) en dus \(l{:}\,y = -6 x + 4\)

1p

opgave 2

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (0 , 9)\) en is evenwijdig met de lijn \(m{:}\,y = 2 x + 4 \text{.}\)

2p

Stel de formule van \(l\) op.

EvenwijdigMetBeginpunt
000z - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = \text{rc}_{l} = \text{rc}_{m} = 2\)

1p

Door \((0 , 9)\) dus \(b = 9 \text{,}\) en dus \(l{:}\,y = 2 x + 9\)

1p

opgave 3

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (3 , 8)\) en is evenwijdig met de lijn \(m{:}\,y = 7 - 4 x \text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

EvenwijdigMetPunt
0010 - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = \text{rc}_{l} = \text{rc}_{m} = -4\)

1p

\(\begin{rcases}y = -4 x + b \\ \text{door } A (3 , 8)\end{rcases} \begin{matrix}-4 ⋅ 3 + b = 8 \\ -12 + b = 8 \\ b = 20\end{matrix}\)

1p

Dus \(l{:}\,y = -4 x + 20\)

1p

opgave 4

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (7 , 4)\) en heeft \(\text{rc}_{l} = 5 \text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

GegevenRcMetPunt
0011 - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = \text{rc}_{l} = 5\)

1p

\(\begin{rcases}y = 5 x + b \\ \text{door } A (7 , 4)\end{rcases} \begin{matrix}5 ⋅ 7 + b = 4 \\ 35 + b = 4 \\ b = -31\end{matrix}\)

1p

Dus \(l{:}\,y = 5 x - 31\)

1p

opgave 5

0102030405060-40-30-20-10010xy

4p

Stel de formule op van de lijn.

Grafiek (1)
00my - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 2ms - data pool: #120 (2ms) - dynamic variables

\(y = a x + b \text{.}\)

1p

Door \((0 , -40) \text{,}\) dus \(b = -40 \text{.}\)

1p

\(a = {\text{verticaal} \over \text{horizontaal}} = {20 \over 30} = \frac{2}{3} \text{.}\)

1p

\(y = \frac{2}{3} x - 40 \text{.}\)

1p

3 vwo 1.2 Lineaire formules

Formule van een lijn opstellen (1)

opgave 1

5101520253024681012Oxy

4p

Stel bij de grafiek de formule op in de vorm \(y = a x + b \text{.}\)

Grafiek (2)
008t - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 26ms - dynamic variables

Rasterpunten \((5 , 10)\) en \((25 , 4)\) aflezen.

1p

\(y = a x + b\) met \(a = {\Delta y \over \Delta x} = {4 - 10 \over 25 - 5} = -0{,}3\)

1p

\(\begin{rcases}y = -0{,}3 x + b \\ \text{door } A (5 , 10)\end{rcases} \begin{matrix}-0{,}3 ⋅ 5 + b = 10 \\ -1{,}5 + b = 10 \\ b = 11{,}5\end{matrix}\)

1p

Dus \(y = -0{,}3 x + 11{,}5\)

1p

3 vwo 8.2 Tabellen en groei

Formule van een lijn opstellen (1)

opgave 1

Gegeven is de volgende tabel.

\(x\)

\(0\)

\(1\)

\(2\)

\(3\)

\(y\)

\(18{,}18\)

\(18{,}73\)

\(19{,}28\)

\(19{,}83\)

3p

a

Toon aan dat de tabel bij een lineair verband hoort.

3p

b

Stel de formule op van \(y \text{.}\) Rond af op 2 decimalen.

UitTabel (1)
00jz - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 1ms - dynamic variables

a

\(18{,}73 - 18{,}18 = 0{,}55\)

1p

\(19{,}28 - 18{,}73 = 0{,}55\)
\(19{,}83 - 19{,}28 = 0{,}55\)

1p

Het verschil is steeds hetzelfde, dus de tabel hoort bij een lineair verband.

1p

b

\(y = a x + b\) met \(a = 0{,}55\)

1p

\(b\) is de waarde bij \(x = 0 \text{,}\) dus \(b = 18{,}18 \text{.}\)

1p

Dus \(y = 0{,}55 x + 18{,}18\)

1p

vwo wiskunde A 1.1 Lineaire formules

Formule van een lijn opstellen (1)

opgave 1

Anna gaat naar het zwembad. Entree kost €10, en elke glijbaanrit kost €2.

3p

Stel de formule op van de totale kosten \(K\) in euro als functie van het aantal glijbaanbezoeken \(s \text{.}\)

Contextueel
00n9 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 6ms

De beginwaarde is \(b = 10 \text{.}\)

1p

De verandering is \(a = 2 \text{.}\)

1p

De gevraagde formule is dus \(K = 2 s + 10 \text{.}\)

1p

vwo wiskunde A 1.2 Een lijn door twee gegeven punten

Formule van een lijn opstellen (4)

opgave 1

De lijn \(l\) gaat door de punten \(A (-7 , -46)\) en \(B (-3 , -22) \text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

TweePunten (1)
0012 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 1ms

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = {\Delta y \over \Delta x} = {-22 - -46 \over -3 - -7} = 6\)

1p

\(\begin{rcases}y = 6 x + b \\ \text{door } A (-7 , -46)\end{rcases} \begin{matrix}6 ⋅ -7 + b = -46 \\ -42 + b = -46 \\ b = -4\end{matrix}\)

1p

Dus \(l{:}\,y = 6 x - 4\)

1p

opgave 2

\(y\) is een lineaire functie van \(x \text{.}\)
Voor \(x = -3\) is \(y = 26\) en voor \(x = 2\) is \(y = -9 \text{.}\)

3p

Druk \(y\) uit in \(x \text{.}\)

TweePunten (2)
0013 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 0ms - dynamic variables

\(y = a x + b\) met \(a = {\Delta y \over \Delta x} = {-9 - 26 \over 2 - -3} = -7\)

1p

\(\begin{rcases}y = -7 x + b \\ \text{door } A (-3 , 26)\end{rcases} \begin{matrix}-7 ⋅ -3 + b = 26 \\ 21 + b = 26 \\ b = 5\end{matrix}\)

1p

Dus \(y = -7 x + 5\)

1p

opgave 3

De lijn \(l\) gaat door de punten \(A (2 , -5)\) en \(B (7 , -5) \text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

TweePuntenHorizontaal
0014 - Formule van een lijn opstellen - pro - 0ms

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = {\Delta y \over \Delta x} = {-5 - -5 \over 7 - 2} = {0 \over 5} = 0\)

1p

\(\begin{rcases}y = b \\ \text{door } A (2 , -5)\end{rcases} \begin{matrix}b = -5\end{matrix}\)

1p

Dus \(l{:}\,y = -5\)

1p

opgave 4

De lijn \(l\) gaat door de punten \(A (3 , 4)\) en \(B (3 , 8) \text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

TweePuntenVerticaal
0015 - Formule van een lijn opstellen - pro - 0ms

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = {\Delta y \over \Delta x} = {4 - 8 \over 3 - 3} = {-4 \over 0}\)

1p

Delen door 0 is niet gedefinieerd, het is dus een verticale lijn.

1p

Dus een verticale lijn met vergelijking \(l{:}\,x = 3\)

1p

vwo wiskunde A 1.3 Interpoleren, extrapoleren en evenredigheid

Formule van een lijn opstellen (3)

opgave 1

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (6 , 18)\) en door de oorsprong.

2p

Stel de formule van \(l\) op.

Evenredig (1)
0017 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 0ms

Door de oorsprong betekent dat \(b = 0 \text{,}\) dus \(l{:}\,y = a x\)

1p

\(\begin{rcases}y = a x \\ \text{door } A (6 , 18)\end{rcases} \begin{matrix}a ⋅ 6 = 18 \\ a = 3\end{matrix}\)
Dus \(y = 3 x \text{.}\)

1p

opgave 2

Gegeven is dat \(y\) evenredig is met \(x \text{.}\) Bij \(x = 3\) hoort \(y = 21 \text{.}\)

2p

Stel de formule van \(y\) op.

Evenredig (2)
008s - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 0ms

Evenredig betekent \(y = a x \text{.}\)

1p

\(\begin{rcases}y = a x \\ \text{door } A (3 , 21)\end{rcases} \begin{matrix}a ⋅ 3 = 21 \\ a = 7\end{matrix}\)
Dus \(y = 7 x \text{.}\)

1p

opgave 3

Gegeven is de volgende tabel.

\(x\)

\(3\)

\(9\)

\(13\)

\(14\)

\(y\)

\(19{,}25\)

\(25{,}67\)

\(29{,}95\)

\(31{,}02\)

3p

a

Toon aan dat de tabel bij een lineair verband hoort.

3p

b

Stel de formule op van \(y \text{.}\) Rond af op 2 decimalen.

UitTabel (2)
00k0 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 0ms - dynamic variables

a

\({\Delta y \over \Delta x} = {25{,}67 - 19{,}25 \over 9 - 3} = 1{,}07\)

1p

\({\Delta y \over \Delta x} = {29{,}95 - 25{,}67 \over 13 - 9} = 1{,}07\)
\({\Delta y \over \Delta x} = {31{,}02 - 29{,}95 \over 14 - 13} = 1{,}07\)

1p

De gemiddelde verandering is steeds hetzelfde, dus de tabel hoort bij een lineair verband.

1p

b

\(y = a x + b\) met \(a = 1{,}07\)

1p

\(\begin{rcases}y = 1{,}07 x + b \\ x = 3 \text{ en } y = 19{,}25\end{rcases} \begin{matrix}1{,}07 ⋅ 3 + b = 19{,}25 \\ 3{,}21 + b = 19{,}25 \\ b = 16{,}04\end{matrix}\)

1p

Dus \(y = 1{,}07 x + 16{,}04\)

1p

"