Getal & Ruimte (13e editie) - havo wiskunde B
'Toepassingen van de afgeleide functie'.
| havo wiskunde B | 6.1 Raaklijnen en toppen |
opgave 1Gegeven is de functie \(f(x)=4x^3-x^2-5x-6\text{.}\) Op de grafiek van \(f\) ligt het punt \(A\) met \(x_A=-1\text{.}\) 4p Stel algebraïsch de formule op van de raaklijn \(l\) in \(A\text{.}\) OpstellenFormuleRaaklijn 00a3 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 111ms ○ \(f(-1)=-6\text{,}\) dus \(A(-1, -6)\text{.}\) 1p ○ \(f(x)=4x^3-x^2-5x-6\) geeft \(f'(x)=12x^2-2x-5\text{.}\) 1p ○ Stel \(l{:}\,y=ax+b\) met \(a=f'(-1)=9\text{.}\) 1p ○ \(\begin{rcases}y=9x+b \\ \text{door }A(-1, -6)\end{rcases}\begin{matrix}9⋅-1+b=-6 \\ -9+b=-6 \\ b=3\end{matrix}\) 1p opgave 2Gegeven is de functie \(f(x)=\frac{1}{3}x^3+x^2-11x+1\frac{2}{3}\text{.}\) In de punten \(A\) en \(B\) van de grafiek van \(f\) is de richtingscoëfficiënt van de raaklijn gelijk aan \(-3\text{.}\) 4p Bereken algebraïsch de coördinaten van \(A\) en \(B\text{.}\) RaaklijnMetGegevenRichtingscoefficient 00a4 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 1ms ○ \(f(x)=\frac{1}{3}x^3+x^2-11x+1\frac{2}{3}\) geeft \(f'(x)=x^2+2x-11\text{.}\) 1p ○ \(f'(x)=-3\) geeft 1p ○ \(f(-4)=40\frac{1}{3}\text{,}\) dus \(A(-4, 40\frac{1}{3})\text{.}\) 1p ○ \(f(2)=-13\frac{2}{3}\text{,}\) dus \(B(2, -13\frac{2}{3})\text{.}\) 1p opgave 3Gegeven is de functie \(f(x)=-x^3+48x-20\text{.}\) 4p Bereken exact de extreme waarden van \(f\text{.}\) ExtremeWaardenBepalen (1) 00j1 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 1ms ○ \(f'(x)=-3x^2+48\) 1p ○ \(f'(x)=0\) geeft 1p ○ Schets: 1p ○ min. is \(f(-4)=-148\) en max. is \(f(4)=108\text{.}\) 1p opgave 4Gegeven is de functie \(f(x)=-3x^4+6x^2+24\text{.}\) 4p Bereken exact de extreme waarden van \(f\text{.}\) ExtremeWaardenBepalen (2) 00j2 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 1ms ○ \(f'(x)=-12x^3+12x\) 1p ○ \(f'(x)=0\) geeft 1p ○ Schets: 1p ○ max. is \(f(-1)=27\text{,}\) min. is \(f(0)=24\) en max. is \(f(1)=27\text{.}\) 1p opgave 5Gegeven is de functie \(f(x)=\frac{2}{5}x^5-\frac{1}{3}x^3-6x\text{.}\) 4p Toon aan dat \(f\) een extreme waarde heeft voor \(x=\sqrt{2}\text{.}\) ExtremeWaardenAantonen 00j3 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 1ms ○ \(f'(x)=2x^4-x^2-6\) 1p ○ \(f'(\sqrt{2})=2(\sqrt{2})^4-(\sqrt{2})^2-6=0\) 1p ○ Schets: 1p ○ \(f'(\sqrt{2})=0\) en in de schets is te zien dat de grafiek van \(f\) een top heeft voor \(x=\sqrt{2}\text{,}\) dus \(f\) heeft een extreme waarde voor \(x=\sqrt{2}\text{.}\) 1p opgave 6Gegeven is de functie \(f(x)=\frac{2}{5}x-\sqrt{4x+5}\text{.}\) 6p a Bereken exact de top van \(f\text{.}\) 2p b Bepaal exact het bereik en het domein van \(f\text{.}\) ExtremeWaardenBepalen (3) 00j4 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 3ms - data pool: #142 (2ms) a \(f(x)=\frac{2}{5}x-\sqrt{4x+5}=\frac{2}{5}x-(4x+5)^{\frac{1}{2}}\) geeft 2p ○ \(f'(x)=0\) geeft Kruislings vermenigvuldigen geeft 1p ○ Kwadrateren geeft 1p ○ Schets: 1p ○ min. is \(f(5)=-3\text{.}\) 1p b \(4x+5≥0\) geeft \(x≥-1\frac{1}{4}\text{,}\) dus \(D_f=[-1\frac{1}{4}, \rightarrow ⟩\text{.}\) 1p ○ min. is \(f(5)=-3\text{,}\) dus \(B_f=[-3, \rightarrow ⟩\text{.}\) 1p opgave 7Gegeven is de functie \(f(x)={4x^2+5x+1 \over 3x}\text{.}\) 5p Bereken de extreme waarden van \(f\text{.}\) ExtremeWaardenBepalen (4) 00j5 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 1ms ○ Uitdelen geeft De afgeleide is dan 2p ○ \(f'(x)=0\) geeft Kruislings vermenigvuldigen geeft 1p ○ Schets: 1p ○ min. is \(f(-\frac{1}{2})=\frac{1}{3}\) en max. is \(f(\frac{1}{2})=3\text{.}\) 1p |
|
| havo wiskunde B | 6.4 Toepassingen van de afgeleide |
opgave 1Gegeven is de functie \(f(x)={1 \over 2x-5}\) en het punt \(A\) met \(x_A=2\text{.}\) De lijn \(k\) raakt de grafiek van \(f\) in het punt \(A\text{.}\) De lijn \(l\) staat loodrecht op \(k\) en snijdt de \(y\text{-}\)as in het punt \(B\text{.}\) 7p Bereken exact de coördinaten van \(B\text{.}\) LoodrechteLijnOpstellen 00jh - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 37ms - data pool: #536 (37ms) ○ \(f(2)=-1\text{,}\) dus \(A(2, -1)\) 1p ○ \(f(x)={1 \over 2x-5}=1(2x-5)^{-1}\) geeft 2p ○ \(\text{rc}_k=f'(2)=-2\) 1p ○ \(\text{rc}_k⋅\text{rc}_l=-1\) geeft \(\text{rc}_l=\frac{1}{2}\text{,}\) dus \(y=\frac{1}{2}x+b\) 1p ○ \(\begin{rcases}y=\frac{1}{2}x+b \\ \text{door }A(2, -1)\end{rcases}\begin{matrix}\frac{1}{2}⋅2+b=-1 \\ 1+b=-1 \\ b=-2\end{matrix}\) 1p ○ \(B(0, -2)\) 1p opgave 2Gegeven zijn de functies \(f(x)=x^2-3x-4\) en \(g(x)=-x^2-4x-3\text{.}\) De grafieken van \(f\) en \(g\) snijden elkaar in de punten \(A\) en \(B\text{,}\) met \(x_A<x_B\text{.}\) 7p Bereken exact de coördinaten van het punt \(C\text{.}\) RaaklijnAanSnijdendeParabolen 00jq - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 23ms - data pool: #503 (23ms) ○ De snijpunten \(A\) en \(B\) volgen uit 1p ○ \(x_A=-1\text{,}\) dus \(y_A=g(-1)=0\) 1p ○ \(g'(x)=-2x-4\) 1p ○ \(l{:}\,y=ax+b\) met \(a=g'(-1)=-2\text{.}\) 1p ○ \(\begin{rcases}y=-2x+b \\ \text{door }A(-1, 0)\end{rcases}\begin{matrix}-2⋅-1+b=0 \\ 2+b=0 \\ b=-2\end{matrix}\) 1p ○ Snijpunt \(C\) volgt uit 1p ○ \(x_C=2\text{,}\) dus \(y_C=f(2)=-6\) en 1p |