Getal & Ruimte (13e editie) - havo wiskunde B

'Lineaire formules'.

2 havo/vwo 3.vk Grafiek bij formule

Lineaire formules (2)

opgave 1

Gegeven is de formule \(y = 3 x - 2 \text{.}\)

1p

Bereken de waarde van \(y\) die hoort bij \(x = 7 \text{.}\)

FormuleBerekenen
00mx - Lineaire formules - basis - 0ms - dynamic variables

Het invullen van \(x = 7\) geeft
\(y = 3 ⋅ 7 - 2 = 21 - 2 = 19 \text{.}\)

1p

opgave 2

Gegeven is de formule \(y = 6 x + 7 \text{.}\)

3p

Teken de bijbehorende grafiek.

Tekenen (1)
00n0 - Lineaire formules - basis - 1ms - dynamic variables

Het is een lineaire formule, dus de grafiek is een lijn.

x

\(0\)

\(4\)

y

\(7\)

\(31\)

1p

1234561020304050Oxy

2p

2 havo/vwo 3.1 Grafieken van lineaire formules

Lineaire formules (2)

opgave 1

Gegeven is de formule \(y = 5 x + 2 \text{.}\)

1p

Controleer of het punt \(A (-9 , -42)\) op de grafiek van \(y = 5 x + 2\) ligt.

LigtPuntOpLijn
00mz - Lineaire formules - basis - 1ms - dynamic variables

Het invullen van \(x = -9\) geeft
\(y = 5 ⋅ -9 + 2 = -43 ≠ -42 \text{,}\) dus het punt \(A\) ligt niet op de grafiek.

1p

opgave 2

Gegeven is de formule \(y = -1\frac{1}{5} x + 2 \text{.}\)

3p

Teken de bijbehorende grafiek.

Tekenen (2)
00n1 - Lineaire formules - basis - 3ms - data pool: #122 (3ms) - dynamic variables

Het is een lineaire formule, dus de grafiek is een lijn.

x

\(0\)

\(5\)

y

\(2\)

\(-4\)

1p

0123456-6-5-4-3-2-1012xy

2p

2 havo/vwo 3.2 De formule van een lijn opstellen

Lineaire formules (4)

opgave 1

Geef de richtingscoëfficiënt en het snijpunt met de \(y \text{-}\)as van de volgende lijnen.

2p

a

\(y = -x - 3\)

Eigenschappen (1)
00n4 - Lineaire formules - gevorderd - 1ms

a

Omschrijven naar de standaardvorm \(y = a x + b\) geeft
\(y = -1 ⋅ x - 3 \text{.}\)

1p

De richtingscoëfficiënt is \(-1\) en het snijpunt met de \(y \text{-}\)as is \((0 , -3) \text{.}\)

1p

2p

b

\(y = -5 x\)

Eigenschappen (2)
00n5 - Lineaire formules - gevorderd - 0ms

b

Omschrijven naar de standaardvorm \(y = a x + b\) geeft
\(y = -5 ⋅ x + 0 \text{.}\)

1p

De richtingscoëfficiënt is \(-5\) en het snijpunt met de \(y \text{-}\)as is \((0 , 0) \text{.}\)

1p

2p

c

\(y = 1\)

Eigenschappen (3)
00n6 - Lineaire formules - gevorderd - 0ms

c

Omschrijven naar de standaardvorm \(y = a x + b\) geeft
\(y = 0 ⋅ x + 1 \text{.}\)

1p

De richtingscoëfficiënt is \(0\) en het snijpunt met de \(y \text{-}\)as is \((0 , 1) \text{.}\)

1p

2p

d

\(y = -1 - 4 x\)

Eigenschappen (4)
00n7 - Lineaire formules - gevorderd - 0ms

d

Omschrijven naar de standaardvorm \(y = a x + b\) geeft
\(y = -4 ⋅ x - 1 \text{.}\)

1p

De richtingscoëfficiënt is \(-4\) en het snijpunt met de \(y \text{-}\)as is \((0 , -1) \text{.}\)

1p

2 havo/vwo 3.4 Vergelijkingen oplossen

Lineaire formules (1)

opgave 1

Gegeven zijn de lijnen \(k{:}\,y = 2 x + 21\) en \(l{:}\,y = -6 x - 43 \text{.}\)

3p

Bereken de coördinaten van het snijpunt \(S\) van de lijnen \(k\) en \(l \text{.}\)

SnijpuntTweeLijnen
00mw - Lineaire formules - basis - 0ms

Gelijkstellen geeft
\(2 x + 21 = -6 x - 43\)
\(8 x = -64\)
\(x = -8 \text{.}\)

1p

Invullen geeft
\(\begin{rcases}y = 2 x + 21 \\ x = -8\end{rcases} \begin{matrix}y = 2 ⋅ -8 + 21 \\ y = 5\end{matrix}\)

1p

Dus \(S (-8 , 5) \text{.}\)

1p

3 havo 1.4 Snijpunten van grafieken

Lineaire formules (2)

opgave 1

Gegeven is de formule \(y = 5 x + 2 \text{.}\)

3p

Bereken exact de coördinaat van het snijpunt van de grafiek met de \(x \text{-}\)as.

SnijpuntMetXas
00ju - Lineaire formules - basis - 0ms

Het snijpunt van de grafiek met de \(x \text{-}\)as volgt uit
\(5 x + 2 = 0\)

1p

De balansmethode geeft
\(5 x = -2\)
\(x = -\frac{2}{5}\)

1p

Het snijpunt van de grafiek met de \(x \text{-}\)as is \((-\frac{2}{5} , 0) \text{.}\)

1p

opgave 2

Gegeven is de formule \(y = 3 x + 4 \text{.}\)

2p

Bereken exact de coördinaat van het snijpunt van de grafiek met de \(y \text{-}\)as.

SnijpuntMetYas
00jv - Lineaire formules - basis - 0ms

Het snijpunt van de grafiek met de \(y \text{-}\)as volgt uit
\(y = 3 ⋅ 0 + 4 = 4\)

1p

Het snijpunt van de grafiek met de \(y \text{-}\)as is \((0 , 4) \text{.}\)

1p

havo wiskunde B 1.1 Lineaire verbanden

Lineaire formules (2)

opgave 1

Gegeven is de formule \(y = 3 x + 1 \text{.}\)

3p

Bereken exact de coördinaat van het snijpunt van de grafiek met de lijn \(y = 2 \text{.}\)

SnijpuntMetHorizontaal
00n2 - Lineaire formules - basis - 1ms

Het snijpunt volgt uit \(3 x + 1 = 2 \text{.}\)

1p

De balansmethode geeft
\(3 x = 1\)
\(x = \frac{1}{3}\)

1p

De coördinaten van het snijpunt zijn \((\frac{1}{3} , 2) \text{.}\)

1p

opgave 2

Gegeven is de formule \(y = 4 x + 5 \text{.}\)

2p

Bereken exact de coördinaat van het snijpunt van de grafiek met de lijn \(x = 1 \text{.}\)

SnijpuntMetVerticaal
00n3 - Lineaire formules - basis - 1ms

De \(y \text{-}\)coördinaat van het snijpunt is
\(y = 4 ⋅ 1 + 5 = 9 \text{.}\)

1p

De coördinaten van het snijpunt zijn \((1 , 9) \text{.}\)

1p

havo wiskunde B 7.2 Afstanden bij punten en lijnen

Lineaire formules (1)

opgave 1

Gegeven zijn de lijnen \(k{:}\,y = 2 x - 1\) en \(l{:}\,y = -\frac{1}{2} x - 2 \text{.}\)

2p

Onderzoek of deze lijnen loodrecht op elkaar staan.

LoodrechteHoekAantonen
00bh - Lineaire formules - basis - 0ms

Er geldt \(\text{rc}_{k} ⋅ \text{rc}_{l} = 2 ⋅ -\frac{1}{2} = -1 \text{.}\)

1p

De lijnen \(k\) en \(l\) staan dus loodrecht op elkaar.

1p

"