Getal & Ruimte (13e editie) - havo wiskunde B

'De vergelijking van een lijn'.

3 havo 1.6 Vergelijkingen met twee variabelen

De vergelijking van een lijn (6)

opgave 1

Gegeven is de lijn \(l{:}\,14x+9y=21\text{.}\)

2p

Bereken de coördinaten van de snijpunten met de \(x\text{-}\)as en de \(y\text{-}\)as.

SnijpuntenMetAssen
00bi - De vergelijking van een lijn - basis - midden - 1ms

Voor het snijpunt met de \(x\text{-}\)as geldt \(y=0\text{,}\)
\(14x+9⋅0=21\) geeft \(x=1\frac{1}{2}\text{,}\) dus \((1\frac{1}{2}, 0)\text{.}\)

1p

Voor het snijpunt met de \(y\text{-}\)as geldt \(x=0\text{,}\)
\(14⋅0+9y=21\) geeft \(y=2\frac{1}{3}\text{,}\) dus \((0, 2\frac{1}{3})\text{.}\)

1p

opgave 2

Gegeven is de lijn \(l{:}\,5x+y=7\text{.}\)

1p

Onderzoek of het punt \(A(4, -13)\) op \(l\) ligt.

LigtPuntOpLijn
00bj - De vergelijking van een lijn - basis - basis - 1ms

\(A(4, -13)\) invullen geeft \(5⋅4+1⋅-13=7=7\)
Klopt, dus \(A\) ligt op \(l\text{.}\)

1p

opgave 3

Gegeven is de vergelijking \(l{:}\,-2x+5y=9\text{.}\)

1p

Maak de variabele \(y\) vrij.

VariabeleVrijmaken
00bm - De vergelijking van een lijn - basis - midden - 1ms

Herleiden geeft
\(-2x+5y=9\)
\(5y=2x+9\)
\(y=\frac{2}{5}x+1\frac{4}{5}\text{.}\)

1p

opgave 4

Gegeven is de lijn \(l{:}\,-3x+by=-75\text{.}\)

2p

Voor welke \(b\) gaat \(l\) door het punt \(A(7, -9)\text{?}\)

CoefficientBijGegevenPunt (1)
00nj - De vergelijking van een lijn - basis - eind - 1ms

\(\begin{rcases}-3x+by=-75 \\ \text{door }A(7, -9)\end{rcases}\begin{matrix}-3⋅7+b⋅-9=-75\end{matrix}\)

1p

\(-21-9b=-75\)
\(-9b=-54\)
\(b=6\text{.}\)

1p

opgave 5

Gegeven is de vergelijking \(l{:}\,-5x+9y=-3\text{.}\)

2p

Bereken de richtingscoëfficiënt van de lijn \(l\text{.}\)

RichtingscoefficientBerekenen
00nl - De vergelijking van een lijn - basis - midden - 1ms

Herleiden naar \(y=ax+b\) geeft
\(-5x+9y=-3\)
\(9y=5x-3\)
\(y=\frac{5}{9}x-\frac{1}{3}\text{.}\)

1p

Dus \(\text{rc}_l=\frac{5}{9}\text{.}\)

1p

opgave 6

Gegeven is de lijn \(l{:}\,9x+4y=18\text{.}\)

3p

Teken de grafiek van \(l\text{.}\)

Tekenen
00nm - De vergelijking van een lijn - basis - eind - 1ms

\(x\)

\(0\)

\(2\)

\(y\)

\(4\frac{1}{2}\)

\(0\)

1p

-6-5-4-3-2-1123456-6-5-4-3-2-1123456Oxy

2p

havo wiskunde B 1.3 De vergelijking ax+by=c

De vergelijking van een lijn (4)

opgave 1

Gegeven is de formule \(l{:}\,y=-2x+\frac{2}{3}\text{.}\)

2p

Schrijf de formule in de vorm \(ax+by=c\) met \(a\text{,}\) \(b\) en \(c\) gehele getallen.

FormuleNaarVergelijking
00bn - De vergelijking van een lijn - basis - midden - 1ms

Uit \(y=-2x+\frac{2}{3}\) volgt \(2x+y=\frac{2}{3}\text{.}\)

1p

Vermenigvuldigen met \(3\) geeft
\(6x+3y=2\text{.}\)

1p

opgave 2

Gegeven is de lijn \(l{:}\,-7x-5y=66\text{.}\)

2p

Voor welke \(a\) ligt het punt \(A(a, -9)\) op \(l\text{?}\)

GegevenXofYCoordinaat (1)
00nh - De vergelijking van een lijn - basis - midden - 1ms

\(\begin{rcases}-7x-5y=66 \\ \text{door }A(a, -9)\end{rcases}\begin{matrix}-7⋅a-5⋅-9=66\end{matrix}\)

1p

\(-7a+45=66\)
\(-7a=21\)
\(a=-3\text{.}\)

1p

opgave 3

Gegeven is de lijn \(l{:}\,2x-6y=14\text{.}\)

2p

Voor welke \(a\) is \((x, y)=(a, -5)\) een oplossing van de vergelijking van \(l\text{?}\)

GegevenXofYCoordinaat (2)
00ni - De vergelijking van een lijn - basis - midden - 1ms

\(\begin{rcases}2x-6y=14 \\ (x, y)=(a, -5)\end{rcases}\begin{matrix}2⋅a-6⋅-5=14\end{matrix}\)

1p

\(2a+30=14\)
\(2a=-16\)
\(a=-8\text{.}\)

1p

opgave 4

Gegeven is de lijn \(l{:}\,-2x+3y=c\text{.}\)

2p

Voor welke \(c\) gaat \(l\) door het punt \(A(6, -4)\text{?}\)

CoefficientBijGegevenPunt (2)
00nk - De vergelijking van een lijn - basis - eind - 1ms

\(\begin{rcases}-2x+3y=c \\ \text{door }A(6, -4)\end{rcases}\begin{matrix}-2⋅6+3⋅-4=c\end{matrix}\)

1p

\(c=-12-12=-24\text{.}\)

1p

"