Getal & Ruimte (13e editie) - havo wiskunde A

'Formule van een lijn opstellen'.

2 havo/vwo 3.2 De formule van een lijn opstellen

Formule van een lijn opstellen (3)

opgave 1

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (0 , 6)\) en heeft \(\text{rc}_{l} = -8 \text{.}\)

2p

Stel de formule van \(l\) op.

GegevenRcMetBeginpunt
000y - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

○

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = \text{rc}_{l} = -8\)

1p

○

Door \((0 , 6)\) dus \(b = 6 \text{,}\) en dus \(l{:}\,y = -8 x + 6\)

1p

opgave 2

0100200300400500600-400-300-200-1000100xy

4p

Stel de formule op van de lijn.

Grafiek (1)
00my - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 2ms - data pool: #120 (2ms) - dynamic variables

○

\(y = a x + b \text{.}\)

1p

○

Door \((0 , 100) \text{,}\) dus \(b = 100 \text{.}\)

1p

○

\(a = {\text{verticaal} \over \text{horizontaal}} = {-300 \over 400} = -\frac{3}{4} \text{.}\)

1p

○

\(y = -\frac{3}{4} x + 100 \text{.}\)

1p

opgave 3

Tom huurt een fiets. Basisprijs is €7, plus €4 per uur dat hij de fiets gebruikt.

3p

Stel de formule op van de huurprijs \(H\) in euro als functie van het aantal gefietste uren \(f \text{.}\)

Contextueel
00n9 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 2ms

○

De beginwaarde is \(b = 7 \text{.}\)

1p

○

De verandering is \(a = 4 \text{.}\)

1p

○

De gevraagde formule is dus \(H = 4 f + 7 \text{.}\)

1p

3 havo 1.1 De formule y=ax+b

Formule van een lijn opstellen (3)

opgave 1

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (0 , 7)\) en is evenwijdig met de lijn \(m{:}\,y = 9 x + 4 \text{.}\)

2p

Stel de formule van \(l\) op.

EvenwijdigMetBeginpunt
000z - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

○

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = \text{rc}_{l} = \text{rc}_{m} = 9\)

1p

○

Door \((0 , 7)\) dus \(b = 7 \text{,}\) en dus \(l{:}\,y = 9 x + 7\)

1p

opgave 2

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (7 , 2)\) en is evenwijdig met de lijn \(m{:}\,y = 6 - 8 x \text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

EvenwijdigMetPunt
0010 - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

○

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = \text{rc}_{l} = \text{rc}_{m} = -8\)

1p

○

\(\begin{rcases}y = -8 x + b \\ \text{door } A (7 , 2)\end{rcases} \begin{matrix}-8 ⋅ 7 + b = 2 \\ -56 + b = 2 \\ b = 58\end{matrix}\)

1p

○

Dus \(l{:}\,y = -8 x + 58\)

1p

opgave 3

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A (7 , 6)\) en heeft \(\text{rc}_{l} = 2 \text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

GegevenRcMetPunt
0011 - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

○

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = \text{rc}_{l} = 2\)

1p

○

\(\begin{rcases}y = 2 x + b \\ \text{door } A (7 , 6)\end{rcases} \begin{matrix}2 ⋅ 7 + b = 6 \\ 14 + b = 6 \\ b = -8\end{matrix}\)

1p

○

Dus \(l{:}\,y = 2 x - 8\)

1p

havo wiskunde A 3.1 Lineaire formules

Formule van een lijn opstellen (1)

opgave 1

Gegeven is dat \(y\) evenredig is met \(x \text{.}\) Bij \(x = 8\) hoort \(y = 56 \text{.}\)

2p

Stel de formule van \(y\) op.

Evenredig (2)
008s - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 0ms

○

Evenredig betekent \(y = a x \text{.}\)

1p

○

\(\begin{rcases}y = a x \\ \text{door } A (8 , 56)\end{rcases} \begin{matrix}a ⋅ 8 = 56 \\ a = 7\end{matrix}\)
Dus \(y = 7 x \text{.}\)

1p

havo wiskunde A 3.2 Lineaire formules opstellen

Formule van een lijn opstellen (3)

opgave 1

De lijn \(l\) gaat door de punten \(A (-7 , -47)\) en \(B (-4 , -29) \text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

TweePunten (1)
0012 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 1ms

○

\(l{:}\,y = a x + b\) met \(a = {\Delta y \over \Delta x} = {-29 - -47 \over -4 - -7} = 6\)

1p

○

\(\begin{rcases}y = 6 x + b \\ \text{door } A (-7 , -47)\end{rcases} \begin{matrix}6 ⋅ -7 + b = -47 \\ -42 + b = -47 \\ b = -5\end{matrix}\)

1p

○

Dus \(l{:}\,y = 6 x - 5\)

1p

opgave 2

\(y\) is een lineaire functie van \(x \text{.}\)
Voor \(x = 4\) is \(y = -22\) en voor \(x = 5\) is \(y = -29 \text{.}\)

3p

Druk \(y\) uit in \(x \text{.}\)

TweePunten (2)
0013 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 0ms - dynamic variables

○

\(y = a x + b\) met \(a = {\Delta y \over \Delta x} = {-29 - -22 \over 5 - 4} = -7\)

1p

○

\(\begin{rcases}y = -7 x + b \\ \text{door } A (4 , -22)\end{rcases} \begin{matrix}-7 ⋅ 4 + b = -22 \\ -28 + b = -22 \\ b = 6\end{matrix}\)

1p

○

Dus \(y = -7 x + 6\)

1p

opgave 3

0123456-20246810121416xy

4p

Stel bij de grafiek de formule op in de vorm \(y = a x + b \text{.}\)

Grafiek (2)
008t - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 13ms - dynamic variables

○

Rasterpunten \((1 , 12)\) en \((5 , 2)\) aflezen.

1p

○

\(y = a x + b\) met \(a = {\Delta y \over \Delta x} = {2 - 12 \over 5 - 1} = -2{,}5\)

1p

○

\(\begin{rcases}y = -2{,}5 x + b \\ \text{door } A (1 , 12)\end{rcases} \begin{matrix}-2{,}5 ⋅ 1 + b = 12 \\ -2{,}5 + b = 12 \\ b = 14{,}5\end{matrix}\)

1p

○

Dus \(y = -2{,}5 x + 14{,}5\)

1p

havo wiskunde A 9.3 Exponentiële en lineaire groei

Formule van een lijn opstellen (2)

opgave 1

Gegeven is de volgende tabel.

\(x\)

\(2\,021\)

\(2\,022\)

\(2\,023\)

\(2\,024\)

\(2\,025\)

\(y\)

\(19{,}09\)

\(19{,}70\)

\(20{,}31\)

\(20{,}92\)

\(21{,}53\)

3p

a

Toon aan dat de tabel bij een lineair verband hoort.

3p

b

Stel de formule op van \(y \text{.}\) Neem \(x = 0\) in \(2\,021 \text{.}\) Rond af op 2 decimalen.

UitTabel (1)
00jz - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 1ms - dynamic variables

a

\(19{,}70 - 19{,}09 = 0{,}61\)

1p

○

\(20{,}31 - 19{,}70 = 0{,}61\)
\(20{,}92 - 20{,}31 = 0{,}61\)
\(21{,}53 - 20{,}92 = 0{,}61\)

1p

○

Het verschil is steeds hetzelfde, dus de tabel hoort bij een lineair verband.

1p

b

\(y = a x + b\) met \(a = 0{,}61\)

1p

○

\(b\) is de waarde bij \(x = 0 \text{,}\) dus \(b = 19{,}09 \text{.}\)

1p

○

Dus \(y = 0{,}61 x + 19{,}09\)

1p

opgave 2

Gegeven is de volgende tabel.

\(x\)

\(3\)

\(5\)

\(9\)

\(15\)

\(y\)

\(25{,}05\)

\(22{,}63\)

\(17{,}79\)

\(10{,}53\)

3p

a

Toon aan dat de tabel bij een lineair verband hoort.

3p

b

Stel de formule op van \(y \text{.}\) Rond af op 2 decimalen.

UitTabel (2)
00k0 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 0ms - dynamic variables

a

\({\Delta y \over \Delta x} = {22{,}63 - 25{,}05 \over 5 - 3} = -1{,}21\)

1p

○

\({\Delta y \over \Delta x} = {17{,}79 - 22{,}63 \over 9 - 5} = -1{,}21\)
\({\Delta y \over \Delta x} = {10{,}53 - 17{,}79 \over 15 - 9} = -1{,}21\)

1p

○

De gemiddelde verandering is steeds hetzelfde, dus de tabel hoort bij een lineair verband.

1p

b

\(y = a x + b\) met \(a = -1{,}21\)

1p

○

\(\begin{rcases}y = -1{,}21 x + b \\ x = 3 \text{ en } y = 25{,}05\end{rcases} \begin{matrix}-1{,}21 ⋅ 3 + b = 25{,}05 \\ -3{,}63 + b = 25{,}05 \\ b = 28{,}68\end{matrix}\)

1p

○

Dus \(y = -1{,}21 x + 28{,}68\)

1p

"