Getal & Ruimte (12e editie) - vwo wiskunde B

'Gebroken vergelijkingen'.

3 vwo 5.4 Gebroken vergelijkingen

Gebroken vergelijkingen (3)

opgave 1

Los exact op.

3p

a

\(\frac{x+7}{x-1}=3\frac{2}{3}\)

LineairIsBreuk (2)
0065 - Gebroken vergelijkingen - basis - 3ms - dynamic variables

a

Kruislings vermenigvuldigen (met \(3\frac{2}{3}=\frac{11}{3}\text{)}\) geeft \(3(x+7)=11(x-1)\text{.}\)

1p

\(3x+21=11x-11\) geeft \(x=4\text{.}\)

1p

De oplossing voldoet.

1p

3p

b

\(\frac{x}{x-7}=-\frac{3}{4}\)

LineairIsBreuk (1)
0066 - Gebroken vergelijkingen - basis - 10ms - dynamic variables

b

Kruislings vermenigvuldigen geeft \(4x=-3(x-7)\text{.}\)

1p

\(4x=-3x+21\) geeft \(x=3\text{.}\)

1p

De oplossing voldoet.

1p

4p

c

\(\frac{x+5}{x-1}-2=0\)

LineairIsGeheelNaOptellen
0067 - Gebroken vergelijkingen - basis - 3ms - dynamic variables

c

Aan beide kanten \(2\) optellen geeft \(\frac{x+5}{x-1}=2=\frac{2}{1}\text{.}\)

1p

Kruislings vermenigvuldigen geeft \(x+5=2(x-1)\text{.}\)

1p

\(x+5=2x-2\) geeft \(x=7\text{.}\)

1p

De oplossing voldoet.

1p

vwo wiskunde B 4.3 Regels voor het oplossen van vergelijkingen

Gebroken vergelijkingen (8)

opgave 1

Los exact op.

4p

a

\(\frac{x+5}{x+9}=\frac{2}{x}\)

LineairIsLineair (1)
005y - Gebroken vergelijkingen - basis - 10ms - dynamic variables

a

Kruislings vermenigvuldigen geeft \(x(x+5)=2(x+9)\text{.}\)

1p

Haakjes uitwerken geeft \(x^2+3x-18=0\text{.}\)

1p

Som-productmethode geeft \((x-3)(x+6)=0\)
dus \(x=3∨x=-6\text{.}\)

1p

Beide oplossingen voldoen.

1p

3p

b

\(\frac{x^2-4x+3}{x^2-1}=0\)

KwadratischIsNul
0068 - Gebroken vergelijkingen - basis - 0ms - dynamic variables

b

\({A \over B}=0\) geeft \(A=0\) dus \(x^2-4x+3=0\text{.}\)

1p

Som-productmethode geeft \((x-1)(x-3)=0\) dus \(x=1∨x=3\text{.}\)

1p

\(x=3\) voldoet, \(x=1\) voldoet niet.

1p

3p

c

\(\frac{x^2+12x+35}{x+5}=3\)

KwadratischIsGeheel
0069 - Gebroken vergelijkingen - basis - 1ms - dynamic variables

c

Kruislings vermenigvuldigen geeft \(x^2+12x+35=3(x+5)\) ofwel \(x^2+9x+20=0\text{.}\)

1p

Som-productmethode geeft \((x+5)(x+4)=0\) dus \(x=-5∨x=-4\text{.}\)

1p

\(x=-4\) voldoet, \(x=-5\) voldoet niet.

1p

4p

d

\(\frac{x+1}{x-5}=\frac{x-1}{x-2}\)

LineairIsLineair (2)
006b - Gebroken vergelijkingen - basis - 400ms - dynamic variables

d

Kruislings vermenigvuldigen geeft \((x+1)(x-2)=(x-5)(x-1)\text{.}\)

1p

Haakjes uitwerken geeft \(x^2-x-2=x^2-6x+5\) en dus \(5x-7=0\text{.}\)

1p

Balansmethode geeft \(x=1\frac{2}{5}\text{.}\)

1p

De oplossing voldoet.

1p

opgave 2

Los exact op.

4p

a

\(\frac{3x+5}{x-1}=\frac{x+3}{x+5}\)

LineairIsLineair (3)
006c - Gebroken vergelijkingen - basis - 0ms - dynamic variables

a

Kruislings vermenigvuldigen geeft \((3x+5)(x+5)=(x-1)(x+3)\text{.}\)

1p

Haakjes uitwerken geeft \(3x^2+20x+25=x^2+2x-3\) en dus \(2x^2+18x+28=0\text{.}\)

1p

Som-productmethode geeft \((x+7)(x+2)=0\)
dus \(x=-7∨x=-2\text{.}\)

1p

Beide oplossingen voldoen.

1p

4p

b

\(\frac{3x-3}{x+2}=\frac{x-1}{x+1}\)

LineairIsLineair (4)
006d - Gebroken vergelijkingen - basis - 0ms - dynamic variables

b

Kruislings vermenigvuldigen geeft \((3x-3)(x+1)=(x+2)(x-1)\text{.}\)

1p

Haakjes uitwerken geeft \(3x^2-3=x^2+x-2\) en dus \(2x^2-x-1=0\text{.}\)

1p

De discriminant is \(D=(-1)^2-4⋅2⋅-1=9\text{,}\) dus de \(a\kern{-.8pt}b\kern{-.8pt}c\text{-}\)formule geeft \(x=-\frac{1}{2}∨x=1\text{.}\)

1p

Beide oplossingen voldoen.

1p

4p

c

\(\frac{x^2+23x}{x+6}=\frac{8x-54}{x+6}\)

GelijkeNoemers
006k - Gebroken vergelijkingen - basis - 1ms - dynamic variables

c

Gelijke noemers, dan ook de tellers gelijk maken geeft \(x^2+23x=8x-54\text{.}\)

1p

Het rechterlid \(0\) maken geeft \(x^2+15x+54=0\text{.}\)

1p

Som-productmethode geeft \((x+6)(x+9)=0\) dus \(x=-6∨x=-9\text{.}\)

1p

\(x=-6\) voldoet niet, \(x=-9\) voldoet.

1p

4p

d

\(\frac{x-5}{x^2+14x}=\frac{x-5}{7x-6}\)

GelijkeTellers
006l - Gebroken vergelijkingen - basis - 1ms - dynamic variables

d

Gelijke tellers, dan ook de noemers gelijk maken geeft \(x^2+14x=7x-6\text{.}\)

1p

Het rechterlid \(0\) maken geeft \(x^2+7x+6=0\text{.}\)
Som-productmethode geeft \((x+1)(x+6)=0\) dus \(x=-1∨x=-6\text{.}\)

1p

Maar er is ook een oplossing wanneer de teller \(0\) is, dus wanneer \(x-5=0\text{.}\) Dit geeft \(x=5\text{.}\)

1p

Alle 3 oplossingen voldoen.

1p

"