Getal & Ruimte (12e editie) - havo wiskunde B
'Toepassingen van de afgeleide functie'.
| havo wiskunde B | 6.1 Raaklijnen en toppen |
opgave 1Gegeven is de functie \(f(x)=5x^3+3x^2-6x-6\text{.}\) Op de grafiek van \(f\) ligt het punt \(A\) met \(x_A=-1\text{.}\) 4p Stel algebraïsch de formule op van de raaklijn \(l\) in \(A\text{.}\) OpstellenFormuleRaaklijn 00a3 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 111ms ○ \(f(-1)=-2\text{,}\) dus \(A(-1, -2)\text{.}\) 1p ○ \(f(x)=5x^3+3x^2-6x-6\) geeft \(f'(x)=15x^2+6x-6\text{.}\) 1p ○ Stel \(l{:}\,y=ax+b\) met \(a=f'(-1)=3\text{.}\) 1p ○ \(\begin{rcases}y=3x+b \\ \text{door }A(-1, -2)\end{rcases}\begin{matrix}3⋅-1+b=-2 \\ -3+b=-2 \\ b=1\end{matrix}\) 1p opgave 2Gegeven is de functie \(f(x)=\frac{1}{3}x^3-3\frac{1}{2}x^2+7x+1\text{.}\) In de punten \(A\) en \(B\) van de grafiek van \(f\) is de richtingscoëfficiënt van de raaklijn gelijk aan \(-3\text{.}\) 4p Bereken algebraïsch de coördinaten van \(A\) en \(B\text{.}\) RaaklijnMetGegevenRichtingscoefficient 00a4 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 1ms ○ \(f(x)=\frac{1}{3}x^3-3\frac{1}{2}x^2+7x+1\) geeft \(f'(x)=x^2-7x+7\text{.}\) 1p ○ \(f'(x)=-3\) geeft 1p ○ \(f(2)=3\frac{2}{3}\text{,}\) dus \(A(2, 3\frac{2}{3})\text{.}\) 1p ○ \(f(5)=-9\frac{5}{6}\text{,}\) dus \(B(5, -9\frac{5}{6})\text{.}\) 1p opgave 3Gegeven is de functie \(f(x)=x^3-9x^2+15x-44\text{.}\) 4p Bereken exact de extreme waarden van \(f\text{.}\) ExtremeWaardenBepalen (1) 00j1 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 1ms ○ \(f'(x)=3x^2-18x+15\) 1p ○ \(f'(x)=0\) geeft 1p ○ Schets: 1p ○ max. is \(f(1)=-37\) en min. is \(f(5)=-69\text{.}\) 1p opgave 4Gegeven is de functie \(f(x)=-3x^4-24x^3-30x^2+28\text{.}\) 4p Bereken exact de extreme waarden van \(f\text{.}\) ExtremeWaardenBepalen (2) 00j2 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 1ms ○ \(f'(x)=-12x^3-72x^2-60x\) 1p ○ \(f'(x)=0\) geeft 1p ○ Schets: 1p ○ max. is \(f(-5)=403\text{,}\) min. is \(f(-1)=19\) en max. is \(f(0)=28\text{.}\) 1p opgave 5Gegeven is de functie \(f(x)=-\frac{1}{5}x^5+\frac{1}{3}x^3+2x\text{.}\) 4p Toon aan dat \(f\) een extreme waarde heeft voor \(x=\sqrt{2}\text{.}\) ExtremeWaardenAantonen 00j3 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 1ms ○ \(f'(x)=-x^4+x^2+2\) 1p ○ \(f'(\sqrt{2})=-(\sqrt{2})^4+(\sqrt{2})^2+2=0\) 1p ○ Schets: 1p ○ \(f'(\sqrt{2})=0\) en in de schets is te zien dat de grafiek van \(f\) een top heeft voor \(x=\sqrt{2}\text{,}\) dus \(f\) heeft een extreme waarde voor \(x=\sqrt{2}\text{.}\) 1p |
|
| havo wiskunde B | 6.2 De afgeleide van machtsfuncties |
opgave 1Gegeven is de functie \(f(x)={4x^2+7x+25 \over 2x}\text{.}\) 5p Bereken de extreme waarden van \(f\text{.}\) ExtremeWaardenBepalen (4) 00j5 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 1ms ○ Uitdelen geeft De afgeleide is dan 2p ○ \(f'(x)=0\) geeft Kruislings vermenigvuldigen geeft 1p ○ Schets: 1p ○ min. is \(f(-2\frac{1}{2})=-6\frac{1}{2}\) en max. is \(f(2\frac{1}{2})=13\frac{1}{2}\text{.}\) 1p |
|
| havo wiskunde B | 6.3 De kettingregel |
opgave 1Gegeven is de functie \(f(x)=\frac{1}{3}x-\sqrt{4x}\text{.}\) 6p a Bereken exact de top van \(f\text{.}\) 2p b Bepaal exact het bereik en het domein van \(f\text{.}\) ExtremeWaardenBepalen (3) 00j4 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 3ms - data pool: #142 (2ms) a \(f(x)=\frac{1}{3}x-\sqrt{4x}=\frac{1}{3}x-(4x)^{\frac{1}{2}}\) geeft 2p ○ \(f'(x)=0\) geeft Kruislings vermenigvuldigen geeft 1p ○ Kwadrateren geeft 1p ○ Schets: 1p ○ min. is \(f(9)=-3\text{.}\) 1p b \(4x≥0\) geeft \(x≥0\text{,}\) dus \(D_f=[0, \rightarrow ⟩\text{.}\) 1p ○ min. is \(f(9)=-3\text{,}\) dus \(B_f=[-3, \rightarrow ⟩\text{.}\) 1p |
|
| havo wiskunde B | 6.4 Toepassingen van de afgeleide |
opgave 1Gegeven is de functie \(f(x)={-9 \over 2x+3}\) en het punt \(A\) met \(x_A=-3\text{.}\) De lijn \(k\) raakt de grafiek van \(f\) in het punt \(A\text{.}\) De lijn \(l\) staat loodrecht op \(k\) en snijdt de \(y\text{-}\)as in het punt \(B\text{.}\) 7p Bereken exact de coördinaten van \(B\text{.}\) LoodrechteLijnOpstellen 00jh - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 37ms - data pool: #536 (37ms) ○ \(f(-3)=3\text{,}\) dus \(A(-3, 3)\) 1p ○ \(f(x)={-9 \over 2x+3}=-9(2x+3)^{-1}\) geeft 2p ○ \(\text{rc}_k=f'(-3)=2\) 1p ○ \(\text{rc}_k⋅\text{rc}_l=-1\) geeft \(\text{rc}_l=-\frac{1}{2}\text{,}\) dus \(y=-\frac{1}{2}x+b\) 1p ○ \(\begin{rcases}y=-\frac{1}{2}x+b \\ \text{door }A(-3, 3)\end{rcases}\begin{matrix}-\frac{1}{2}⋅-3+b=3 \\ 1\frac{1}{2}+b=3 \\ b=1\frac{1}{2}\end{matrix}\) 1p ○ \(B(0, 1\frac{1}{2})\) 1p opgave 2Gegeven zijn de functies \(f(x)=x^2+4x+1\) en \(g(x)=-x^2-4x-5\text{.}\) De grafieken van \(f\) en \(g\) snijden elkaar in de punten \(A\) en \(B\text{,}\) met \(x_A<x_B\text{.}\) 7p Bereken exact de coördinaten van het punt \(C\text{.}\) RaaklijnAanSnijdendeParabolen 00jq - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 23ms - data pool: #503 (23ms) ○ De snijpunten \(A\) en \(B\) volgen uit 1p ○ \(x_A=-3\text{,}\) dus \(y_A=g(-3)=-2\) 1p ○ \(g'(x)=-2x-4\) 1p ○ \(l{:}\,y=ax+b\) met \(a=g'(-3)=2\text{.}\) 1p ○ \(\begin{rcases}y=2x+b \\ \text{door }A(-3, -2)\end{rcases}\begin{matrix}2⋅-3+b=-2 \\ -6+b=-2 \\ b=4\end{matrix}\) 1p ○ Snijpunt \(C\) volgt uit 1p ○ \(x_C=1\text{,}\) dus \(y_C=f(1)=6\) en 1p |