Getal & Ruimte (12e editie) - havo wiskunde B
'Toepassingen van de afgeleide functie'.
| havo wiskunde B | 6.1 Raaklijnen en toppen |
opgave 1Gegeven is de functie \(f(x)=3x^3-3x^2-6x-6\text{.}\) Op de grafiek van \(f\) ligt het punt \(A\) met \(x_A=-1\text{.}\) 4p Stel algebraïsch de formule op van de raaklijn \(l\) in \(A\text{.}\) OpstellenFormuleRaaklijn 00a3 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 164ms ○ \(f(-1)=-6\text{,}\) dus \(A(-1, -6)\text{.}\) 1p ○ \(f(x)=3x^3-3x^2-6x-6\) geeft \(f'(x)=9x^2-6x-6\text{.}\) 1p ○ Stel \(l{:}\,y=ax+b\) met \(a=f'(-1)=9\text{.}\) 1p ○ \(\begin{rcases}y=9x+b \\ \text{door }A(-1, -6)\end{rcases}\begin{matrix}9⋅-1+b=-6 \\ -9+b=-6 \\ b=3\end{matrix}\) 1p opgave 2Gegeven is de functie \(f(x)=\frac{1}{3}x^3+1\frac{1}{2}x^2-7x+1\frac{1}{2}\text{.}\) In de punten \(A\) en \(B\) van de grafiek van \(f\) is de richtingscoëfficiënt van de raaklijn gelijk aan \(3\text{.}\) 4p Bereken algebraïsch de coördinaten van \(A\) en \(B\text{.}\) RaaklijnMetGegevenRichtingscoefficient 00a4 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 2ms ○ \(f(x)=\frac{1}{3}x^3+1\frac{1}{2}x^2-7x+1\frac{1}{2}\) geeft \(f'(x)=x^2+3x-7\text{.}\) 1p ○ \(f'(x)=3\) geeft 1p ○ \(f(-5)=32\frac{1}{3}\text{,}\) dus \(A(-5, 32\frac{1}{3})\text{.}\) 1p ○ \(f(2)=-3\frac{5}{6}\text{,}\) dus \(B(2, -3\frac{5}{6})\text{.}\) 1p opgave 3Gegeven is de functie \(f(x)=2x^3-9x^2+12x+33\text{.}\) 4p Bereken exact de extreme waarden van \(f\text{.}\) ExtremeWaardenBepalen (1) 00j1 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 1ms ○ \(f'(x)=6x^2-18x+12\) 1p ○ \(f'(x)=0\) geeft 1p ○ Schets: 1p ○ max. is \(f(1)=38\) en min. is \(f(2)=37\text{.}\) 1p opgave 4Gegeven is de functie \(f(x)=-3x^4-32x^3-90x^2-24\text{.}\) 4p Bereken exact de extreme waarden van \(f\text{.}\) ExtremeWaardenBepalen (2) 00j2 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 1ms ○ \(f'(x)=-12x^3-96x^2-180x\) 1p ○ \(f'(x)=0\) geeft 1p ○ Schets: 1p ○ max. is \(f(-5)=-149\text{,}\) min. is \(f(-3)=-213\) en max. is \(f(0)=-24\text{.}\) 1p opgave 5Gegeven is de functie \(f(x)=\frac{4}{5}x^5-3x^3+2x\text{.}\) 4p Toon aan dat \(f\) een extreme waarde heeft voor \(x=\sqrt{2}\text{.}\) ExtremeWaardenAantonen 00j3 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 1ms ○ \(f'(x)=4x^4-9x^2+2\) 1p ○ \(f'(\sqrt{2})=4(\sqrt{2})^4-9(\sqrt{2})^2+2=0\) 1p ○ Schets: 1p ○ \(f'(\sqrt{2})=0\) en in de schets is te zien dat de grafiek van \(f\) een top heeft voor \(x=\sqrt{2}\text{,}\) dus \(f\) heeft een extreme waarde voor \(x=\sqrt{2}\text{.}\) 1p |
|
| havo wiskunde B | 6.2 De afgeleide van machtsfuncties |
opgave 1Gegeven is de functie \(f(x)={4x^2+9x+81 \over 6x}\text{.}\) 5p Bereken de extreme waarden van \(f\text{.}\) ExtremeWaardenBepalen (4) 00j5 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 1ms ○ Uitdelen geeft De afgeleide is dan 2p ○ \(f'(x)=0\) geeft Kruislings vermenigvuldigen geeft 1p ○ Schets: 1p ○ min. is \(f(-4\frac{1}{2})=-4\frac{1}{2}\) en max. is \(f(4\frac{1}{2})=7\frac{1}{2}\text{.}\) 1p |
|
| havo wiskunde B | 6.3 De kettingregel |
opgave 1Gegeven is de functie \(f(x)=\frac{2}{3}x-\sqrt{4x+4}\text{.}\) 6p a Bereken exact de top van \(f\text{.}\) 2p b Bepaal exact het bereik en het domein van \(f\text{.}\) ExtremeWaardenBepalen (3) 00j4 - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 3ms - data pool: #142 (3ms) a \(f(x)=\frac{2}{3}x-\sqrt{4x+4}=\frac{2}{3}x-(4x+4)^{\frac{1}{2}}\) geeft 2p ○ \(f'(x)=0\) geeft Kruislings vermenigvuldigen geeft 1p ○ Kwadrateren geeft 1p ○ Schets: 1p ○ min. is \(f(1\frac{1}{4})=-2\frac{1}{6}\text{.}\) 1p b \(4x+4≥0\) geeft \(x≥-1\text{,}\) dus \(D_f=[-1, \rightarrow ⟩\text{.}\) 1p ○ min. is \(f(1\frac{1}{4})=-2\frac{1}{6}\text{,}\) dus \(B_f=[-2\frac{1}{6}, \rightarrow ⟩\text{.}\) 1p |
|
| havo wiskunde B | 6.4 Toepassingen van de afgeleide |
opgave 1Gegeven is de functie \(f(x)={2 \over 4x+10}\) en het punt \(A\) met \(x_A=-2\text{.}\) De lijn \(k\) raakt de grafiek van \(f\) in het punt \(A\text{.}\) De lijn \(l\) staat loodrecht op \(k\) en snijdt de \(y\text{-}\)as in het punt \(B\text{.}\) 7p Bereken exact de coördinaten van \(B\text{.}\) LoodrechteLijnOpstellen 00jh - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 38ms - data pool: #536 (38ms) ○ \(f(-2)=1\text{,}\) dus \(A(-2, 1)\) 1p ○ \(f(x)={2 \over 4x+10}=2(4x+10)^{-1}\) geeft 2p ○ \(\text{rc}_k=f'(-2)=-2\) 1p ○ \(\text{rc}_k⋅\text{rc}_l=-1\) geeft \(\text{rc}_l=\frac{1}{2}\text{,}\) dus \(y=\frac{1}{2}x+b\) 1p ○ \(\begin{rcases}y=\frac{1}{2}x+b \\ \text{door }A(-2, 1)\end{rcases}\begin{matrix}\frac{1}{2}⋅-2+b=1 \\ -1+b=1 \\ b=2\end{matrix}\) 1p ○ \(B(0, 2)\) 1p opgave 2Gegeven zijn de functies \(f(x)=x^2+5x-4\) en \(g(x)=-x^2-4x+1\text{.}\) De grafieken van \(f\) en \(g\) snijden elkaar in de punten \(A\) en \(B\text{,}\) met \(x_A<x_B\text{.}\) 7p Bereken exact de coördinaten van het punt \(C\text{.}\) RaaklijnAanSnijdendeParabolen 00jq - Toepassingen van de afgeleide functie - basis - 25ms - data pool: #503 (24ms) ○ De snijpunten \(A\) en \(B\) volgen uit 1p ○ \(x_A=-5\text{,}\) dus \(y_A=g(-5)=-4\) 1p ○ \(g'(x)=-2x-4\) 1p ○ \(l{:}\,y=ax+b\) met \(a=g'(-5)=6\text{.}\) 1p ○ \(\begin{rcases}y=6x+b \\ \text{door }A(-5, -4)\end{rcases}\begin{matrix}6⋅-5+b=-4 \\ -30+b=-4 \\ b=26\end{matrix}\) 1p ○ Snijpunt \(C\) volgt uit 1p ○ \(x_C=6\text{,}\) dus \(y_C=f(6)=62\) en 1p |