Getal & Ruimte (12e editie) - havo wiskunde A

'Verdubbelings- en halveringstijden'.

havo wiskunde A 9.2 Groeipercentages

Verdubbelings- en halveringstijden (5)

opgave 1

Een hoeveelheid neemt per seconde met \(1{,}1\%\) toe.

4p

Bereken de verdubbelingstijd in 1 decimaal nauwkeurig.

VerdubbelingstijdVanPercentageMetGR
000q - Verdubbelings- en halveringstijden - basis - 0ms

De groeifactor is \(g_{\text{seconde}} = {1{,}1 \over 100} + 1 = 1{,}011 \text{.}\)

1p

De verdubbelingstijd is dan de oplossing van de vergelijking \(1{,}011^{t} = 2 \text{.}\)

1p

Voer in
\(y_{1} = 1{,}011^{x}\)
\(y_{2} = 2\)
Optie 'snijpunt' geeft \(x = 63{,}359...\)

1p

Dus de verdubbelingstijd is \(63{,}4\) seconden.

1p

opgave 2

Een hoeveelheid neemt per week met \(1{,}4\%\) af.

4p

Bereken de halveringstijd in 1 decimaal nauwkeurig.

HalveringstijdVanPercentageMetGR
005q - Verdubbelings- en halveringstijden - basis - 1ms

De groeifactor is \(g_{\text{week}} = {-1{,}4 \over 100} + 1 = 0{,}986 \text{.}\)

1p

De halveringstijd is dan de oplossing van de vergelijking \(0{,}986^{t} = 0{,}5 \text{.}\)

1p

Voer in
\(y_{1} = 0{,}986^{x}\)
\(y_{2} = 0{,}5\)
Optie 'snijpunt' geeft \(x = 49{,}163...\)

1p

Dus de halveringstijd is \(49{,}2\) weken.

1p

opgave 3

Een hoeveelheid verdubbelt elke \(12{,}5\) seconden.

3p

Bereken de procentuele toename per seconde.

PercentageVanVerdubbelingstijdMetGR
005r - Verdubbelings- en halveringstijden - basis - 0ms

De groeifactor per seconde is de oplossing van de vergelijking \(g^{12{,}5} = 2 \text{.}\)

1p

Voer in
\(y_{1} = x^{12{,}5}\)
\(y_{2} = 2\)
Optie 'snijpunt' geeft \(x = 1{,}057...\)

1p

De procentuele toename is \((1{,}057... - 1) × 100\% = 5{,}7\%\) per seconde.

1p

opgave 4

Een hoeveelheid halveert elke \(14{,}1\) minuten.

3p

Bereken de procentuele afname per minuut.

PercentageVanHalveringstijdMetGR
005s - Verdubbelings- en halveringstijden - basis - 1ms

De groeifactor per minuut is de oplossing van de vergelijking \(g^{14{,}1} = 0{,}5 \text{.}\)

1p

Voer in
\(y_{1} = x^{14{,}1}\)
\(y_{2} = 0{,}5\)
Optie 'snijpunt' geeft \(x = 0{,}952...\)

1p

De procentuele toename is \((0{,}952... - 1) × 100\% = -4{,}8\%\) dus een procentuele afname van \(4{,}8\%\) per minuut.

1p

opgave 5

Een hoeveelheid neemt per uur met \(3{,}7\%\) toe.

5p

Bereken hoe lang het duurt voordat de hoeveelheid met \(85\%\) is toegenomen.
Geef het antwoord in 1 decimaal nauwkeurig.

GroeitijdVanPercentageMetGR
005t - Verdubbelings- en halveringstijden - basis - 0ms

De groeifactor is \(g_{\text{uur}} = {3{,}7 \over 100} + 1 = 1{,}037 \text{.}\)

1p

Een toename van \(85\%\) komt overeen met een factor \({85 \over 100} + 1 = 1{,}85 \text{.}\)

1p

De gezochte tijd is dan de oplossing van de vergelijking \(1{,}037^{t} = 1{,}85 \text{.}\)

1p

Voer in
\(y_{1} = 1{,}037^{x}\)
\(y_{2} = 1{,}85\)
Optie 'snijpunt' geeft \(x = 16{,}932...\)

1p

Dus duurt het \(16{,}9\) uur voordat de hoeveelheid is toegenomen met \(85\% \text{.}\)

1p

"